Hugs å stemme, men ikkje på kva som helst.

Ungdomsteateret ved Rogaland Teater skal setje opp Et Dukkehjem på nyåret. Norsklærarane i distriktet går av hengslene, og uttrykker begeistringa si gjennom uttrykk som "næ! så spennende" og liknane kraftutbrot.

Det er jo ei kjent sak at slutten på stykket blei for sterk kost for tyskarar i Ibsens samtid; dei takla ikkje at Nora gjekk frå Helmer og ungane. Vi har ledd mykje av dette, men eg undrar meg på om ikkje tyskarane var forut for si tid. Eg er faktisk heilt samd med dei tyske. Nora er ei uansvarleg og bortskjemt overklassetøyte som ikkje fortener positiv merksemd i det heile. Viss det noengong blir laga ein skammekrok for litterære figurar, er ho den første som skal stille seg opp der.

Det mest interessante er kva Nora eigentleg gjorde etter at ho gjekk. Eg skal vedde på at ho gjekk frå Helmer, kjøpte seg store keramikkøyredobbar og byrja på lærarhøgskulen, etter at ho først hadde nytta overgangsstønaden på ein lang seksualrealiserings-ferie på Skiathos, klemt i 14 døger mellom hårete, små grekarar. På lærarhøgskulen tok ho ekstra vekttal i drama, gjekk vidare til eit hovudfag i pedagogikk, og starta såleis den femi-romantiske drama-pedagogiske rørsla som prega den norske skulen frå 70-talet og frametter (den same rørsla som gav oss vatt-nissar, dorullfigurar, dramatiseringar av bibelvers og dansing av namn). Her kunne ho preike om "det vidunderlige" til ho segna om, utan at noen såg det perverse i heile konseptet. (Unnateke tyskarane då. Don't mention the war.) Etter nokre år, då brystene byrja å sige og ho hadde lagt på seg 20 kilo under dei fargerike, lause etnisk-inspirerte Modern Design-kleda sine, gjorde ho brått krav på foreldreretten over ungane sine. Ho knuste Helmer i ei opprivande rettsak. Kvinner har jo som kjent større og betre kjensler for ungane sine, og dette fekk ho medhald i i retten. Sidan levde ho feitt på skilsmisseoppgjøret frå Helmer, og Helmer endte sine dagar i ein kommunal bustad på landet, med rett til å få besøk av ungane kvar 2. helg og ein ettermiddag i veka. Det siste han sa før han døydde, mange år for tidleg, var: "... min lerkefugl, min satans lille lerkefugl....".

Nora har faktisk skulda for mykje elendigheit, ho er ein direkte vemmeleg figur, og det burde ha blitt skrive ei kontrahistorie til Et Dukkehjem, Eller ein film? Helmers Helvete, kan hende. Helmer må gjevast oppreisning

Heia Helmer!

Ei liste frå ein eller annan amerikansk blogg (eg fann lista her) ramsar opp 200 ting du bør gjere før du døyr. Eg listar opp 10%, meir enn nok, og prøver fortløpande å forklåre (og rettferdiggjere) omstenda. Det kan tenkjast at det finst viktigare ting å få gjort før ein døyr enn dette:


1. Spandert øl på alle i puben
Nei, men eg har spandert Tequila på eitt av banda eg speler i, Kaptein Kabelsatan, rett før ein spelejobb sommaren 2003. Eg mista kontakt med verda 3 timar før spelejobben, og kom i kontakt med ho igjen då eg bråvakna klokka 10 dagen etter. Heime, i god stand.

Tequila er ikkje for pyser.

2. Svømt med ville delfiner
Nei, koss skulle det ha seg? Eg er frå Sogn og har svømt rett over ei og anna flyndre. Eg har høyrt at delfinar er snille dyr, men dei er svære som haiar, og eg som engstar meg for glasmanetar trur ikkje eg ville ha takla delfinane.

3. Klatret i et fjell
Herregud. Eg er gut.

4. Kjørt en test-tur med en Ferrari
Men ikkje så mykje gut. Eg er den einaste mannen i Noreg som har bede ei stakkars 16 år gammal blondine på ein Shell-stasjon om å vise meg kor oljepeilaren på bilen min er. Å gje meg ein Ferrari er som å spele John Coltrane for Vidar Kleppe.

5. Vært inne i en pyramide
Nei. Eg vil gjerne til Egypt. Eg lurer på kor mange kamelar dei byr for å gifte meg vekk til ei eller anna kvinne.

6. Holdt en tarantella
Nei, eg synest slike dyr er ekle. Eg har ikkje eingong pirka borti dei der stankelbeina som finst i alle krokar. Og krikar.

7. Hatt et bad med levende lys og selskap av en spesiell
Eg skjøner nok at den som har funne på denne lista meiner noe heilt anna enn å sitje i ein badestamp. Nudge, nugde, wink, wink. Men, ja, eg har det. Problemet er at eg er 193 cm. høg, og det heile blir fort ubehageleg i eit badekar av normal storleik.

8. Sagt «Jeg elsker deg»
Jada. Heile tida.

9. Hugget ned et tre
Er det så viktig å ha hogd ned eit tre?

10. Gjort en striptease for noen
Nei, herregud, men eg kler jo av meg om kvelden, og eg står her og no fram og bekjenner at sambuaren min ser meg kaste plagg for plagg ganske ofte. Kroppen min inviterer gjerne ikkje til offentleg striptease.

11. Hoppet i strikk
Nei, eg er livredd for slikt.

12. Besøkt Paris
Nei, eg synest fransk kultur er frykteleg oppskrytt. Har vore andre plassar i Frankrike, då. Eg var i Nice i andre gym, saman med dei 5 andre som hadde fransk, alle jenter. Eg trudde det skulle bli mitt livs tur, eg og 5 jenter i Nice, men dei brukte heile tida på å springe etter franske gutar. Så Frankrike for meg er det same som å sitje med ein finger i ræva.

13. Sett en seanse med lyn og torden på havet
Eh. Ja? Stress, sidan eg var i ein liten båt på det same havet. Denne seansen kan fort endre seg frå å vere noe du bør se før du døyr til å bli det siste du ser før du døyr.

14. Vært oppe hele natten og sett soloppgangen før man legger seg
Ja, det har eg. Det er fint, og eg har også sett solnedgangen med ein elg foran. Det er også fint.

15. Sett nordlyset
Det har eg og.

16. Gått på et stort sportsarrangement
Eg har vore på ein fotballkamp mellom Viking og Start. Tel det? Eg sakna kommentarane som kunne fortelje meg kven som skåra og kvifor dommaren blåser i fløyta si.

17. Gått alle trinn opp i det skjeve tårnet i Pisa
Nei, men det kan vel umuleg vere ei stor oppleving for oss (inntil det masochistiske) turgåande nordmenn? Kvar tredje nut her til lands er jo ein turistattraksjon. Det skal dei ha, nutane, dei er fine å sjå på.

18. Dyrket og spist egne grønnsaker og urter
Ja! Eg sådde karsefrø i 2. klasse, og hadde karsespirene på skjeva om morgonen.

19. Tatt på et isfjell
Nei, alle kjenner jo historia om Titanic. Isfjell = bad news.

20. Sovet under stjernene med himmelen som tak
Det høyrest jo reint poetisk ut, men eg har sove ute fleire gonger, og av vidt ulike årsaker. Det er oppskrytt, for å vere heilt ærleg. Eg hatar uro om morgonen, eg kan drepe for å få fred ein time og to til, og det å få fluger i fjeset, høyre skarpe lydar frå fuglar som skrik, og liknande, kan få det til å tilte fullstendig for meg. Eg passar best i eit mørkt rom under ei tjukk dyne.

er vel noe ein skal gjere når ein går i barnehagen. Men når du er svolten, kan det vere slitsomt å lire av seg strofer om kua mi og Gud og Jesus, når alt du vil er å ete. 5-åringen i huset skal byrje i ny barnehage, og der har dei laga eit bordvers som dei bruker når dei er svært svoltne. Den går slik:

Mat.
Halleluja.
Amen.

Enkelt og greitt.

Det er også ein skikk å takke for maten etter at du har ete han, og i barnehagane har dei gjerne songar for slikt og. Men då skal ein gjerne opp og ut, og har det like travelt som før maten. I denne barnehagen har dei ei løysing for også dette problemet:

Først var det mat på bordet.
Bom, bom.
Nå er det tomt.
Bom bom.

Slik kan det gjerast.

Velkomen! Dette er den nye bloggen min. Dei gamle innlegga mine finst her, men den sida er altså forlatt. Her eg er no har eg meir kontroll over reklame, lenker, bilder osv. Designet, i alle høve bildet av Brooklyn Bridge og dei to høge tårna du veit over, blir oppdatert (bytta ut) etterkvart.

Bokmerk sida, sjekk innom med jamne mellomrom og gled deg eller dø.

Lettleste bøker utan tanke for eksamenar, political correctness og jobb.

1. Nød, av Are Kalvø.
Kvart år har eg avgangselevar, russ, og snille og samvitsfulle elevar frå møblerte heimar gir ofte avskilspresangar til kontaktlæraren sin. I år hadde dei brukt fleire timar på å skaffe ei geit til meg, men den aktuelle geita var vekkadoptert då dei kom fram. I staden presenterte dei for meg 2 levande kaninar, ei svart og ei kvit. Lange øyre og klump-hale, akkurat slik ein forventar at ei kanin skal vere. I tillegg fekk eg DVD-en Family Jewels av AC/DC, sannsynlegvis av di eg gjennom tre år har prøvd å få dei til å lytte til hardare musikk enn det dei vanlegvis gjer. Eg blei sjølv redda ut av Limahl-helvetet på 80-talet av nokre velmeinande lærarar, så eg prøver berre å gjere mitt beste. Bringe vidare det som blei gitt meg, liksom. Vidare gav dei meg ei flaske vin, som i løpet av ein halvtime på den same avslutningsfesten blei kverka, og, endeleg, boka Nød av Are Kalvø.

Vinen, boka, DVD-en var greie skuringar. Det var verre med kaninane, som blei ståande igjen på verandaen til ho som husa festen. Kva som skjedde med dei stakkars små veit eg ikkje, anna enn at eg formidla med så myndig tone som muleg, utan å snøvle (og det var ikkje lett), at ein må ha respekt for dyr, og at dyr ikkje er eigna som avskilspresangar til lærarar, med mindre det handlar om geiter. Berre for å vri meg unna ansvaret, sjølvsagt. Kan hende blei dei middag. Synd at eg ikkje fekk meg ei geit, for dei kan fikse heile plenen min.

Are Kalvø kjenner jo alle, og boka var god lesnad på terrassen, stranda og andre plassar der ein ikkje kan lese meir enn ei side før ein blir avbroten.

2. Sveve over vatna, av Ragnar Hovland.
Denne hadde eg jo lese før, men ho kan godt lesast fleire gonger. Dr. Munks freistnader på å innføre kommunismen i Nygårdsparken i Bergen er god lesnad.

3. Alle orkaners mor, Gert Nygårdshaug.
Litt skuffande, av di eg hadde høge forventningar til GN etter utallige tilrådingar frå ein ven. Krim med handlinga lagt til Sør-Amerika. Litt irriterande å lese bøker på norsk der forfattaren nyttar restaurant-spansk, slik som berre ekle gamlisar med hus i dei norske koloniane i Spania gjer det. Hola senjorita, kvanta kåssta servesa, osv.

4. Dyp, Henning Mankell.
Denne var så kjedeleg at eg la ho frå meg på side 60. Veit ikkje, men kan hende er det noe med svenskar som skriv om hendingar under krigen. Kva veit vel dei?

5. The Cheese and the Worms, Carlo Ginsburg.
Dette er vel på grensa til faglitteratur, men boka er ei rekonstruksjon av livet (og slutten på det) til ein italiensk møllar som levde på 1500-talet, med tilnamnet Menocchio. Rekonstruksjonen er basert på rettsdokument og gir eit nokså grundig innblikk i livet til fyren. Greiene er at denne møllaren, avgjort ikkje blant dei mest velståande (men heller ikkje blant dei fattigaste) var ein ivrig lesar, og tileigna seg brotstykke her og der frå ulike bøker og skrift, og byrja å konstruere teoriar kring livet og døden, Gud og universet. Problemet til Menocchio var at han ikkje kunne halde kjeft, men plapra om desse teoriane sine til alle som ville høyre. Dette førte han i klammeri med kyrkja, sjølvsagt, og han blei til slutt avretta. Boka kan varmt anbefalast.

6. How to Travel with a Salmon, av Umberto Eco.
Ulike essay om alt frå taxiturar til pornofilmar. Greitt nok. Ha, ha, liksom.

7. Elskede, Toni Morrison.
Under lesing. Men denne bør eg like, viss ikkje er eg ein idiot.

8. Alkymisten, av Paulo Coelho
Litt overraskande, ei enkel historie som vel handlar om enkle ting som å leve ut draumane ein har. Nokre tolkar boka kraftig i ein slags new age-retning, noe eg meiner er tøv. Dette er ein koseleg fabel, med ein bodskap som vel ikkje kan tolkast som anna enn positivt og oppmuntrande. Viss du treng slikt.

9. Ved elven Piedra satt jeg og gråt

og

10. Veronika vil dø, begge av Paulo Coelho
Tenkte eg kunne blåse igjennom eit par bøker til av Coelho, men eg blei meir og meir skuffa di meir eg las. Ikkje på langt nær same sjarmen som den enkle historia i Alkymisten.

11. Klokkene ringer for deg, Ernest Hemingway.
Ein klassikar, som eg diverre ikkje har lese (har berre byrja på ei engelsk utgåve ein gong i tida, under eit grunn- eller mellomfag i engelsk). Under lesing. Reiser tilbake til fjella i Spania om nokre dagar. Denne er med i kofferten, og eg håpar det forsterkar lesaropplevinga. Spania, ikkje kofferten.

12. Øyeblikkets tyranni, av kva han no heiter igjen, sosialantropologen frå hovudstaden som tyranniserer kvar augneblink han er til stades i media. Kjem ikkje på det i farta.

Boka kjøpte eg då eg hadde nokre timar å slå daude på Gardermoen på veg tilbake til Sola frå ein 8-minutts musikalsk seanse i P2 (!), og dette er vel ein slags litteratur av typen dette-veit-eg-frå-før-men-det-er-greitt-å-lese-om. Han skriv som han snakkar, som eit automatvåpen, men koseleg lesnad. Det er umuleg å konkludere med anna enn at verda er i ferd med å gå til helvete, og det er jo greitt å få konkludert med det frå tid til anna.

Slik!

... og fann ut at erke-engelen eg er mest lik, er Lucifer. Ikkje heilt uventa.




Lucifer. The most misunderstood of all the
ArchAngels, you're most like the ArchAngel of
Light. You've seen the darkside and have opted
for something better. You need better press,
though chances are no one will really
understand your motives.


Which ArchAngel are you most like?
brought to you by Quizilla